Ik heb een verzameling CD’s die ik nooit beluister. Ook ik ben, via de downloadperiode, in het streamingtijdperk aangekomen. Een tijdperk van playlists, gestuurd door algoritmes. Algoritmes weten steeds beter wat we graag horen, maar wat als ze ook steeds meer gaan bepalen wat we niet meer samen horen?

Het album, nog niet lang geleden de dominante vorm waarin muziek werd uitgebracht, is voor veel streamers nog nauwelijks een begrip van betekenis. Ik ben daar zelf een beetje purist in, want ik maak voor elk album een nieuwe playlist op Spotify. Boomer! Misschien omdat mijn ouders een CD-winkel hadden toen ik kind was, in de jaren negentig. 

Gaan we dan terug naar de fysieke muziekdrager? Volgens mij niet. Vinyl mag weer volop in de winkel liggen, maar ondertussen voltrekt zich digitaal een veel grotere verandering. Kunstmatige intelligentie helpt bepalen wat er op onze lijstjes terechtkomt. En een deel van die muziek is niet door mensen gemaakt, maar door, je raadt het al, kunstmatige intelligentie.

Geen ABBA die elke klant kan meeneuriën in de supermarkt of André Hazes waarbij we spontaan de armen om elkaars schouders slaan, maar een luisterervaring die zo hyperindividueel is dat hij alleen voor jou perfect hoeft te zijn. De volgende stap laat zich raden: muziek die alleen voor jou wordt gemaakt.

Iedereen heeft een eigen muzieksmaak, maar moest zijn collectie nog niet zo heel lang geleden samenstellen uit dezelfde platenbak. Dat principe wordt steeds minder vanzelfsprekend. Voor onze individuele keuzevrijheid is daar trouwens veel voor te zeggen. Maar wat zou er gebeuren als culturele referentiekaders steeds minder overlappen, als we allemaal unieke muziek voorgeschoteld krijgen? Is dat een bedreiging voor de democratie? 

Dat klinkt me wat zwaar in de oren. Maar een samenleving waarin iedereen iets anders hoort, ziet en leest, verliest misschien wel iets wat een democratie nodig heeft: een wereld waarover we met elkaar van mening kunnen verschillen.

Straks heeft iedereen zijn eigen Ed Sheeran. Probeer daar nog maar eens gezamenlijk een hekel aan te hebben.

Omslagbeeld: Gerla van der Molen